Uginuli golubovi sve češći prizor u Banjaluci
Banjalučani tokom proteklih dana sve češće primjećuju uginule ptice na ulicama. Iako tačan uzrok još uvijek nije potvrđen, visoke temperature koje ovih dana muče grad mogle bi biti ključni faktor.
Čitaoci ATV-a posljednjih dana šalju fotografije mrtvih ptica, a nove slike stižu i danas. Prizori dolaze uglavnom iz urbanih sredina, pa su novinari potražili odgovore na specijalizovanim stranicama posvećenim ovoj temi.
Kako se ptice rashlađuju
Za razliku od sisara, ptice nemaju znojne žlijezde. Višak toplote oslobađaju ubrzanim disanjem, širenjem krila i isparavanjem vode kroz disajne puteve. Kada temperatura vazduha dostigne nivo njihove tjelesne temperature, koja se kreće oko 40 do 42 stepena, pticama praktično ostaje samo isparavanje kao način hlađenja, a ono iziskuje velike količine vode.
U jednom laboratorijskom istraživanju golubovi koji su bili bez hrane i vode na 40 stepeni gubili su vodu znatno brže nego na 25 ili 36 stepeni. Prosječno su za oko 28 časova izgubili približno 15 odsto tjelesne mase, što spada u područje teške i potencijalno smrtonosne dehidracije, navodi se u radu o očuvanju volumena plazme kod golubova.
Voda u gradu nije i dostupna voda
Postojanje fontana i rijeke Vrbas u gradu ne garantuje da svaki golub može doći do vode. Pticama je potreban prostor na koji mogu bezbjedno sletjeti i prići plitkoj vodi. Visoke ili klizave ivice fontana, jaka cirkulacija, prisustvo ljudi, pasa i saobraćaja dodatno otežavaju pristup. Slična situacija je i sa rijekom – obala može biti strma, tok jak, a pogodno mjesto predaleko od gnijezda ili područja gdje se jato hrani.
Golubovi jesu dobri letači i redovno piju vodu, ali pregrijana i dehidrirana ptica postaje slaba, dezorijentisana i nesposobna da preleti do poznatog izvora vode. Zato nekoliko fontana i rijeka ne isključuju smrt od dehidracije, a za ptice su najbolji plitki izvori sa stabilnim i neklizajućim pristupom, zaključeno je u eksperimentalnom istraživanju objavljenom u Žurnalu eksperimentalne biologije.
Golubovi su inače relativno otporni na visoke temperature, pa samih 40 stepeni neće automatski usmrtiti svaku zdravu odraslu pticu. Presudnu ulogu igraju trajanje vrućine, dostupnost vode, hladovina, vlažnost vazduha i opšte zdravstveno stanje jedinke.
