Deseti opšti izbori odredili pobjednike i gubitnike u borbi za vlast
Iako prebrojavanje glasova u Centralnoj izbornoj komisiji BiH još traje, deseti opšti izbori u velikoj mjeri su već iskristalisali ko slavi, a ko se suočava sa porazom na političkoj sceni. Uprkos tome što su u izbornom procesu primijenjene tehnologije koje su bile naširoko najavljivane i hvaljene, na konačne i zvanične podatke se i dalje čeka.
Pozicije vlasti i opozicije u Srpskoj
Ostvareni izborni učinak potvrdio je status SNSD-a kao vodeće političke organizacije u Republici Srpskoj. Zahvaljujuci dugogodišnjim koalicionim partnerima, ova stranka u republičkom parlamentu ima potencijal da se približi dvotrećinskoj većini, čime joj je u potpunosti otvoren put ka sastavljanju novog saziva izvršne vlasti.
Sa druge strane, glasanje je donijelo ozbiljan pad SDS-u, partiji koja se bori sa unutrašnjim problemima koji su ostavili dubok trag na njen rezultat. Ta stranka je izgubila ulogu najsnažnije opozicione snage u Republici Srpskoj, a sve ukazuje na to da će ponovo doći i do smjene na njenom čelu. Detaljniji uvid u podatke pokazuje da situacija nije blistava ni za Pokret „Sigurna Srpska“, koji je formiran na temeljima PDP-a, a slične poteškoće bilježi i dio manjih stranaka unutar vladajućeg bloka.
Složeni proces formiranja vlasti na nivou BiH
Nakon što izborni dan ostane iza nas, fokus javnosti pomjera se ka Sarajevu i objavljivanju zvaničnih rezultata, od kojih počinju da teku formalni rokovi za uspostavljanje vlasti. Iako ranija praksa pokazuje da se mandati često nisu preuzimali u zakonskim okvirima, ponavljanje takvog scenarija bilo bi štetno.
Sklapanje većine, naročito u Federaciji i na nivou zajedničkih institucija BiH, biće izuzetno zahtjevno i uslovljeno dešavanjima u kantonalnim skupštinama, gdje će saradnju morati da potraže i najljući politički protivnici. Kada je u pitanju Republika Srpska, ključno pitanje ostaje raspodjela pet delegatskih mjesta u Domu naroda Parlamentarne skupštine BiH. Koalicija ili blok koji obezbijedi tri delegata imaće presudnu ulogu u pregovorima, dok bi suprotan scenario mogao otvoriti prostor za nove blokade i zastoje.
Rokovi i odgovornost pred biračima
S obzirom na složene prilike na globalnom planu, politički akteri u BiH moraju djelovati odgovorno kako bi se zaštitili interesi svih građana koji svoju budućnost grade u ovoj zemlji.
Očekuje se da CIK BiH potvrdi konačne rezultate glasanja održanog 4. oktobra znatno prije krajnjeg zakonskog roka, koji ističe 20. novembra. Nakon potvrde rezultata, svi politički subjekti, bez obzira na to da li su iz izbornog procesa izašli kao pobjednici ili gubitnici, moraće da pokažu odgovornost prema biračima.
