Novi izbori u Republici Srpskoj: Ko može ugroziti političku dominaciju vlasti
Iako predizborna kampanja uveliko traje, novi izbori u Republici Srpskoj protiču u atmosferi primjetne apatije i monotonije, što u političkoj praksi po pravilu najviše pogoduje vladajućem bloku predvođenom SNSD-om.
Glavna prednost vladajuće koalicije ne ogleda se u kreativnim sloganima ili vizuelnom nastupu, već u rasprostranjenom uvjerenju javnosti da su krupne promjene malo vjerovatne. Početne dane kampanje obilježile su uobičajene fraze većine političkih aktera i manjak entuzijazma među građanima, pa se stiče utisak da se aktivnosti vode rutinski, bez stvarne energije.
Snaga stranačke infrastrukture naspram apatije birača
Za SNSD je takvo stanje na terenu izuzetno pogodno. Kao partija sa razgranatom infrastrukturom, stabilnom bazom, lokalnim odborima i dugogodišnjim koalicionim partnerima, vladajući blok ne mora stvarati visok nivo euforije, već mu je dovoljno da obezbijedi izlazak svojih sigurnih glasača. Nasuprot tome, opozicionim strukturama za uspjeh je neophodna znatno veća izlaznost i snažna energija koja može pokrenuti građane koji su ranije odustali od učešća u izbornom procesu.
Jedini vidljiviji pokušaj mijenjanja te atmosfere bilježi Pokret „Sigurna Srpska“, čiji lider Draško Stanivuković dinamičnim terenskim radom, upotrebom kampera i neposrednim susretima nastoji da stvori osjećaj neizvjesnosti i podigne izlaznost. Iako takav pristup može izgledati kao marketinški manevar, u pasivnoj kampanji sama dinamika postaje značajan politički faktor.
Profilisanje kadrovskog tima Pokreta Sigurna Srpska
Na predstojećim izborima važno je razdvojiti pojedinačne kandidature od borbe za parlamentarnu većinu. Dok zajednički kandidat opozicije Branko Blanuša ima priliku da u trci za funkciju predsjednika Republike Srpske direktno savlada Savu Minića, širi sistem vlasti zahtijeva promjenu odnosa snaga u zakonodavnom tijelu. U tom kontekstu, Pokret „Sigurna Srpska“ profilisao se kao organizacija sa specifičnom kadrovskom strukturom.
Stanivuković, na bazi pobjeda u Banjaluci 2020. i 2024. godine, donosi prepoznatljivost i sposobnost mobilizacije. S druge strane, Igor Radojičić svojim institucionalnim i upravljačkim iskustvom privlači umjerenije i opreznije glasače, pri čemu njegov nekadašnji angažman u SNSD-u može poslužiti za pridobijanje neodlučnih birača vlasti. Regionalnu prisutnost na istoku obezbjeđuje Dejan Kojić, koji je 2024. godine pobijedio na Palama, dok Branislav Borenović doprinosi parlamentarnim i organizacionim iskustvom. Sa listama u svih devet izbornih jedinica za Narodnu skupštinu Republike Srpske i tri jedinice za Predstavnički dom Parlamentarne skupštine BiH, ovaj pokret nastoji djelovati na republičkom nivou.
Tijesna razlika i izazovi opozicionog djelovanja
Važan korak predstavljala je i odluka da Pokret ne ističe sopstvene kandidate za inokosne pozicije, već da podrži Branka Blanušu za predsjednika Republike Srpske i Marinka Božovića za srpskog člana Predsjedništva BiH, čime je izbjegnuto cijepanje opozicionog biračkog tijela. Dodatnu specifičnost donosi i činjenica da su ovo prvi opšti izbori nakon što je Miloradu Dodiku izrečena pravosnažna zabrana obavljanja javnih funkcija, mada njegovo ime i dalje nosi kampanju SNSD-a.
Ranjivost vlasti pokazala se na prijevremenim predsjedničkim izborima, kada je nakon ponovljenog glasanja Siniša Karan osvojio 50,54 odsto, a Branko Blanuša 48,09 odsto glasova, uz razliku manju od 11 hiljada glasova. Ipak, za ostvarivanje skupštinske većine biće potrebna precizna kontrola biračkih mjesta, stabilni odbori i jasan dogovor o formiranju vlasti. Poruka „Sigurno premijer“ nastoji da personifikuje trku, ali kako se predsjednik Vlade bira u parlamentu, konačni ishod zavisiće od stvaranja stabilne većine, izbjegavanja prevelike personalizacije i ponude konkretnih ekonomskih rješenja.
