Subvencije javnim preduzećima u Srpskoj: Željeznicama 45 miliona KM godišnje
U planovima republičkih vlasti za naredni trogodišnji period predviđene su višemilionske subvencije javnim preduzećima, a ubjedljivo najveći iznos iz budžeta namijenjen je za preduzeće “Željeznice Republike Srpske”. Prema projekcijama koje je pripremilo Ministarstvo finansija RS, ukupna izdvajanja po ovom osnovu na godišnjem nivou dostižu 279,4 miliona KM.
Za željeznički saobraćaj 135 miliona maraka
Dokument okvirnog budžeta Republike Srpske za predstojeći trogodišnji period precizira raspodjelu sredstava, pri čemu je za željeznički sektor planirano po 45 miliona KM svake godine. Na taj način će “Željeznice Republike Srpske” (ŽRS) u trogodišnjem ciklusu iz javne kase primiti ukupno 135 miliona KM. Ova budžetska podrška definisana je kao sufinansiranje putničkog željezničkog saobraćaja, uz finansiranje željezničke infrastrukture.
Projekcije poslovanja pokazuju milionske minuse
Značajna finansijska injekcija planirana je u trenutku kada uprava željezničkog preduzeća u svojim dokumentima predviđa visoke poslovne minuse. Prema zvaničnom Planu poslovanja, tekuća godina biće završena sa gubitkom od 20,09 miliona KM. Finansijske prognoze pokazuju da će negativan rezultat iduće godine narasti na 27,94 miliona KM, dok je za 2028. godinu projektovan manjak od 27,41 milion KM.
Pomoć drugim preduzećima i podsticaji
Pored željeznica, novčanu podršku iz republičke kase dobijaju i drugi privredni subjekti u javnom vlasništvu, među kojima se nalaze “Pošte Srpske” i “Aerodromi”. U okviru cjelokupnih godišnjih izdvajanja od 279,4 miliona KM, značajan dio sredstava usmjerava se i na agrarni sektor i šumarstvo, podsticaje za povećanje plata radnika u iznosu od 18 miliona KM godišnje, kao i na subvencionisanje kamatnih stopa za stambeno zbrinjavanje mladih i mladih bračnih parova.
Stav struke o reformi javnog sektora
Ekonomski analitičari upozoravaju da konstantne milionske dotacije ne donose trajno rješenje za probleme javnih preduzeća u Srpskoj, već ih ostavljaju u stanju neizvjesnosti. Kao neophodne mjere stručnjaci predlažu profesionalizaciju, depolitizaciju upravljanja i postavljanje nestranačkih i stručnih kadrova, napominjući da je korjenita reforma javnih preduzeća ključni prioritet s obzirom na rizike koje njihovo poslovanje nosi po budžet.
