Srbija spremna za otvaranje Klastera 3 u pregovorima sa Evropskom unijom
Ocjena Evropske komisije da je Srbija ispunila sva neophodna mjerila za otvaranje Klastera 3, koji obuhvata konkurentnost i inkluzivni rast, te da posjeduje punu tehničku spremnost, ostala je na snazi i u novom nacrtu Paketa o proširenju za 2026. godinu, u koji je uvid imao Tanjug.
Predstavljanje izvještaja za deset zemalja kandidata
Dokument u Briselu danas predstavlja evropska komesarka za proširenje Marta Kos, a analiza obuhvata pojedinačne izvještaje za deset država kandidata za članstvo u Evropskoj uniji. Posmatrani period obuhvata vrijeme od 1. septembra 2025. do 1. septembra 2026. godine, pri čemu je naglašeno da cjelokupna dinamika pregovaračkog procesa Beograda i dalje direktno zavisi od reformi u oblasti vladavine prava, kao i od normalizacije odnosa sa Prištinom.
U tekstu se podsjeća da je od zvaničnog početka pristupnih pregovora u januaru 2014. godine Srbija otvorila ukupno 22 od 35 pregovaračkih poglavlja. Među njima su u potpunosti otvorena sva poglavlja koja pripadaju Klasteru 1 (osnove) i Klasteru 4 (zelena agenda i održiva povezanost), dok su dva poglavlja privremeno zatvorena.
Strateški ciljevi i neophodne reforme
U dokumentu je istaknuto da punopravno članstvo u Evropskoj uniji ostaje strateško opredjeljenje Vlade Srbije. Kako bi se ubrzalo ispunjavanje tehničkih kriterijuma, Vlada je tokom posmatranog perioda uspostavila novi operativni tim na čijem je čelu glavni pregovarač.
Kako se precizira u izvještaju, ostvarivanje postavljenih ciljeva zahtijeva postojanje snažne političke volje, sprovođenje reformskih procesa, pristup koji uključuje cjelokupno društvo, te efikasno planiranje i koordinaciju politika. Takođe se ukazuje na važnost obezbjeđivanja dovoljnih ljudskih i finansijskih resursa u svim nadležnim institucijama.
Izbori i dijalog sa Prištinom
Evropska komisija konstatuje da je u srpskim medijima i među pojedinim nosiocima javnih funkcija i dalje primjetan antievropski narativ. Takođe se navodi tvrdnja da je sahrana Ratka Mladića u septembru 2026. godine, kojoj su prisustvovali visoki državni i vojni zvaničnici, doprinijela njegovom veličanju, što je ocijenjeno kao suprotno vrijednostima na kojima se temelji evropski put Srbije.
U izvještaju je zabilježeno i da su 25. oktobra održani vanredni parlamentarni izbori na kojima je, prema preliminarnim podacima, apsolutnu većinu mandata osvojila „Studentska lista“, formirana iz masovnog pokreta studenata i građana.
Kada je riječ o dijalogu Beograda i Prištine uz posredovanje Evropske unije, zaključeno je da su unutrašnjopolitička dešavanja na obje strane spriječila odlučne korake ka primjeni Sporazuma o putu ka normalizaciji iz 2023. godine i njegovog pratećeg aneksa, što je dovelo do izostanka napretka u međusobnim odnosima.
