Sveti Arsenije Sremac u crkvenom kalendaru: Nasljednik Svetog Save i zaštitnik doma
Srpska pravoslavna crkva danas praznuje uspomenu na svetitelja, a Sveti Arsenije Sremac ostao je upamćen kao srpski arhiepiskop i najodaniji učenik Svetog Save koji se predano starao o autokefalnosti SPC. U Pećkoj patrijaršiji ovaj dan se svečano obilježava kao ktitorska slava svetinje, uz služenje svete liturgije.
Kao mjesto njegovog rođenja u spisima se navodi područje sjeverno od Save i Dunava, u međuriječju, dok se u pojedinim izvorima pominju Bingula ili Dabar u blizini Starog Slankamena. Još od rane mladosti bio je privržen monaškom životu, a duhovni uzor pronašao je u manastiru Svetog Dimitrija u Sremskoj Mitrovici, koji je u dokumentima rimske kurije označen kao stjecište brojnih monaha Grka i leglo šizmatičkih zabluda. Sveti Arsenije je kasnije preuzeo odgovornost upravljanja mladom srpskom arhiepiskopijom, koja je igrala izuzetno važnu ulogu u državnom i narodnom životu tokom srednjeg vijeka.
Životni put i preuzimanje arhiepiskopskog trona
Opširno žitije drugog srpskog arhiepiskopa ostavio je Arhiepiskop Danilo 2 u zborniku Žitija kraljeva i arhiepiskopa srpskih. Kako je autor prvenstveno težio da prikaže njegov molitveni i podvižnički lik, u tekstu je zabilježeno srazmjerno malo neposrednih istorijskih pojedinosti o upravljanju crkvom i tadašnjim prilikama. Arsenije je stupio na presto arhiepiskopa srpskih i pomorskih zemalja 1233. godine, upravo na lično zalaganje Svetog Save, pošto se njegov učitelj povukao i otputovao na svoje drugo putovanje u Svetu Zemlju.
Premještanje crkvenog sjedišta u Peć
Novi poglavar crkve podigao je Crkvu Sv. Apostola u Peći i odredio je za glavno crkveno sjedište umjesto Žiče, s obzirom na to da je Žiča bila na udaru neprijateljskih vojnih pohoda. Zajedno sa kraljem Vladislavom brinuo se o prenosu moštiju Svetog Save iz Trnova u Srbiju, a uzeo je učešće i u premještanju stolice stonskih episkopa iz Manastira Presvete Bogorodice u Stonu u manastir Sv. Petra i Pavla na Limu. Zbog narušenog zdravlja povukao se sa upravljanja crkvom 1263. godine, a upokojio tri godine kasnije u žičkom metohu Crnča, takođe na rijeci Lim. Sahranjen je u svojoj pećkoj zadužbini posvećenoj Svetim Apostolima.
Narodna vjerovanja i molitva za zdravlje
Prema narodnom vjerovanju, molitveno obraćanje Svetom Arseniju na današnji dan donosi iscjeljenje i pomoć svakome ko zatraži zdravlje, dok se iskrena molitva smatra zaštitom za porodicu i najbliže od svake nesreće i nevolje. U tradiciji crkve sačuvan je i tropar u kojem se svetitelj slavi kao učitelj pravoslavlja, nastavnik milosti, zaštitnik siromašnih i otvorena riznica milosrđa.
