Prvi pacijent u Republici Srpskoj obolio od groznice zapadnog Nila
Institutu za javno zdravstvo Republike Srpske, 15. avgusta 2018. godine, prijavljen je prvi pacijent kod kojeg je utvrđeno prisustvo virusa Zapadnog Nila i prema zvaničnoj definiciji slučaja, registruje se kao „vjerovatan slučaj“ groznice zapadnog Nila. Pacijent je nakon provedene odgovarajuće terapije oporavljen i otpušten kući.
Radi se o starijoj muškoj osobi sa područja Dervente koji je bio hospitalizovan na Univerzitetkom kliničkom centru RS sa simptomima akutnog meningoencefalitisa.
Institut za javno zdravstvo Republike Srpske prati trenutnu epidemiološku situaciju kako kod nas, tako i u Srbiji i regionu.
Prenošenje virusa komarcima
Podsjećamo, groznica zapadnog Nila je zarazno oboljenje virusnog porijekla koje se prenosi ubodom zaraženog komarca. Virus zapadnog Nila se ne prenosi među ljudima putem kontakta, niti se može prenijeti sa zaraženih ptica na ljude bez ugriza komarca. Glavni vektor, odnosno prenosilac, je Culex pipiens, vrsta komarca koja je odomaćena i kod nas.
Simptomi nastaju 3 do 14 dana nakon uboda zaraženog komarca (period inkubacije). Približno 80% zaraženih osoba nema nikakve simptome.
Blagi simptomi infekcije
Oko 20% zaraženih osoba ima blaže simptome kao što su: temperatura, glavobolja, bolovi u mišićima, mučnina, povraćanje i ponekad otok limfnih žlijezda ili osipa po tijelu. Simptomi traju kratko (4-7 dana).
Teška klinička slika sa zahvatanjem centralnog nervnog sistema (meningitis, encefalitis) javlja se kod manje od 1% inficiranih.
Liječenje i terapija
Nema specifične terapije kao ni vakcine protiv groznice zapadnog Nila. U slučajevima kad su prisutni isključivo blagi simptomi, terapija nije potrebna ili je simptomatska (analgetici, antipiretici). U slučaju teže kliničke slike, oboljeli se hospitalizuju uz primjenu intenzivirane suportivne terapije.
Sumnja na groznicu zapadnog Nila se postavlja na osnovu kliničkih simptoma i pozitivne epidemiološke anamneze (boravak u području ili izloženost komarcima u oblastima gdje je bolest endemična kod ptica, podatak o mogućnosti vertikalne transmisije, transfuzija krvi, transplantati).
Mjere prevencije
Najlakši i najefikasniji način prevencije bolesti izazvane virusom zapadnog Nila je spriječiti ubod komarca.
- Prilikom boravka u prirodi, koristiti repelente/insekticide na otkrivenim dijelovima tijela.
- Nositi odjeću koja pokriva noge i ruke.
- Ne izlagati se komarcima u vrijeme perioda najintenzivnije aktivnosti – u sumrak i u zoru.
- Uništavanje komaraca zaprašivanjem naseljenih područja
- Smanjenje broja komaraca u zatvorenom prostoru: koristiti zaštitne mreže protiv komaraca na vratima, prozorima i oko kreveta, podesiti klima uređaje na niže temperature, koristiti sobne insekticide
- Smanjenje broja komaraca na otvorenom prostoru: komarcima je neophodna stajaća voda za sve faze razvoja.
- Smanjenje broja komaraca na otvorenom postiže se isušivanjem izvora stajaće vode i uklanjanjem mesta na kojima komarci mogu da polože svoja jaja.
- Najmanje jednom nedjeljno treba isprazniti vodu iz saksija za cvijeće, kanta, buradi i limenki. Svakodnevno mijenjati vodu za kućne ljubimce.
- Ukloniti odbačene gume i druge predmete u kojima može da sa nakuplja stajaća voda. Provjerite da li krovni oluci pravilno odvode vodu.
- Očistite zapušene oluke na proljeće i jesen.
- Očistite i hlorišite bazene za plivanje. Ispraznite ih i pokrijte ukoliko se ne koriste. Ispraznite vodu iz poklopaca bazena. Promjenite vodu u kadama za kupanje ptica svaka tri ili četiri dana. Prevrnite plastične bazene i kolica kada su van upotrebe.
