Moguće ručno glasanje ukoliko na biralištima zakaže oprema
Za predstojeće oktobarske izbore planirano je postavljanje više od 5.200 skenera i biometrijskih uređaja, ali ukoliko dođe do tehničkih problema koje nije moguće otkloniti, birače ponovo čeka ručno glasanje. Prema usvojenim pravilima, u slučaju kvara koji potraje duže od dva sata i nemogućnosti zamjene aparata, izborni proces biće nastavljen ubacivanjem glasačkih listića u standardne kutije.
Zamjena pokvarenog uređaja u roku od dva sata
Član Centralne izborne komisije Bosne i Hercegovine Vlado Rogić pojasnio je proceduru u slučaju tehničkih smetnji, naglasivši da je predviđena zamjena neispravnog aparata. Prema njegovim riječima, ukoliko zamjena ili otklanjanje problema ne budu završeni u roku od dva sata, glasanje se automatski vraća na raniji sistem.
Sam proces zamjene na biračkom mjestu povjeren je predsjedniku biračkog odbora ili njegovom zamjeniku, uz prisustvo tehničara, odnosno operatera. Protokol nalaže isključivanje starog aparata, prebacivanje USB memorije u novi uređaj i njegovo spajanje na napajanje. Nakon unosa vanrednog PIN koda sistem se ponovo pokreće za minut do dva, a podaci se automatski prenose. Ukoliko sistem odbije ponuđeni PIN, zadužena lica dužna su da kontaktiraju kol centar.
Operateri bez obuke i sa brojnim nepoznanicama
Pored predviđenih procedura, na terenu postoje brojne nedoumice. Jedan od operatera koje je angažovala kompanija „Smartmatic“ izjavio je za „Nezavisne novine“ da praktične obuke uopšte nisu sprovedene, već su operateri dobili isključivo materijale u PDF formatu. Kako je istakao, detalji postupanja i dalje nisu dovoljno jasni, niti je poznato gdje će se tačno čuvati rezervni aparati, osim pretpostavke da će biti smješteni u opštinskim i gradskim izbornim komisijama.
Kašnjenje u isporuci hiljada skenera
Dodatne poteškoće stvara i činjenica da sva ugovorena oprema još uvijek nije dopremljena u Bosnu i Hercegovinu. Misija za posmatranje izbora Kancelarije OEBS-a za demokratske institucije i ljudska prava (ODIHR) u svom izvještaju od 18. septembra upozorila je na ozbiljna kašnjenja u isporuci i uvođenju izborne tehnologije.
U tom dokumentu je naglašeno da je, zaključno sa 16. septembrom, kasnio značajan dio od ukupno 6.000 naručenih uređaja za biometrijsku identifikaciju i skenera listića. Do tog datuma CIK je zaprimio 3.500 uređaja za identifikaciju birača i 2.680 skenera.
