Ubrzano regrutovanje stranih državljana: U rusku vojsku stupilo skoro 46.000 ljudi, među njima i lica iz BiH
Zvanični podaci ukrajinskih službi pokazuju da se u redovima Oružanih snaga Ruske Federacije od početka sukoba našlo bezmalo 46.000 stranaca porijeklom iz 151 države, pri čemu se regrutovanje stranih državljana odvija sve bržim tempom i trenutno dostiže prosječno 1.800 novih ugovora svakog mjeseca.
Prema informacijama koje je predočio brigadni general Dmytro Usov, na dužnosti sekretara Koordinacionog štaba za postupanje s ratnim zarobljenicima u Ukrajini, do 1. oktobra 2026. godine utvrđen je identitet za ukupno 45.959 inostranih pripadnika ruske armije. U ovaj zbir uključeni su građani priznatih zemalja, ali i lica sa teritorija čiji međunarodni status nije priznat, o čemu izvještava Ukrajinska pravda.
Stalni porast broja inostranih regruta
Statistika ukazuje na dramatičan rast interesovanja i angažmana stranaca kroz godine. Dok su tokom 2022. zabilježena tek 94 strana državljanina u ruskim formacijama, taj broj se u 2023. popeo na 4.067. Trend je nastavljen u 2024. godini sa 8.877 novoprijavljenih, dok je tokom 2025. registrovano 16.085 ugovora. U prvih devet mjeseci 2026. godine zabilježeno je 16.168 novih regruta, čime je već nadmašen cjelokupni prethodni godišnji bilans.
Ukrajinske obavještajne procjene navode da je plan Moskve za 2026. godinu predviđao angažovanje 18.500 inostranih boraca, no sadašnji priliv ukazuje na to da bi taj prag mogao biti pređen već u novembru, uz mogućnost da do decembra dostigne i 21.500 lica. U Kijevu napominju da se objavljeni podaci temelje na identifikovanim osobama i internim procjenama, bez nezavisne međunarodne verifikacije.
Geografsko širenje i novi kontingenti
Iako tradicionalno najviše boraca dolazi iz postsovjetskih država poput Uzbekistana, Tadžikistana i Bjelorusije, u posljednje vrijeme zabilježen je snažan skok angažovanja ljudi iz Afrike i Latinske Amerike. Od januara do kraja septembra ugovore su potpisala 1.449 državljanina Kolumbije, 699 stanovnika Burundija, 530 osoba iz Zimbabvea i 503 građanina Perua.
Ukrajinski štab ističe da se kandidati privlače primamljivim novčanim naknadama i obećanjima o dodjeli ruskog pasoša. Ipak, navodi se i tvrdnja da strani borci po dolasku nerijetko bivaju upućeni u jurišne sastave na najtežim dijelovima fronta, dok u slučaju zarobljavanja uglavnom ostaju bez formalne zaleđine.
Iskustva zarobljenika i državljani BiH
Snage pod kontrolom Kijeva do sada su zarobile borce iz 59 različitih država. Anketa koju je među njima realizovao ukrajinski projekat „Želim živjeti“ otkrila je da se 46,7 odsto ispitanika prijavilo radi sticanja državljanstva Rusije. Oko 28 procenata izjavilo je da pri potpisivanju nije imalo saznanja da ih šalju na ratište, dok je 41,4 odsto regrutovano direktno preko zvaničnih vojnih odsjeka. Takođe, 48,8 odsto njih zarobljeno je nakon ranjavanja, a 79 odsto priželjkuje povratak u Rusiju kroz proces razmjene.
Isti projekat bilježi da među borcima na ruskoj strani ima i pojedinaca iz Bosne i Hercegovine. Prema ranijim navodima koje je Radio Slobodna Evropa iznio u martu, evidentirano je najmanje 15 lica iz BiH na ukrajinskom ratištu, dok su julski izvještaji ukazali da je ta cifra porasla na više od 20 državljana BiH. Pojedini među njima su u međuvremenu primili državljanstvo Ruske Federacije, što stvara dodatne pravne prepreke za njihovo eventualno gonjenje pred pravosuđem u BiH.
