Pomen žrtvama Veleizdajničkog procesa i vijenci u Banjaluci
Dan pobjede u Prvom svjetskom ratu biće obilježen sutra u Banjaluci, a središnji dio programa čini pomen žrtvama Veleizdajničkog procesa i svim ubijenim Srbima u tom ratu. Program je najavilo Ministarstvo rada i boračko-invalidske zaštite Republike Srpske.
Program na Groblju Sveti Pantelija
Pomen počinje u 11.00 časova, na Groblju Sveti Pantelija i kod Spomenika žrtvama banjalučkog Veleizdajničkog procesa. Petnaest minuta kasnije, u 11.15, predviđeno je polaganje vijenaca i cvijeća kod spomenika, dok je u 11.30 planirano obraćanje zvaničnika.
Riječ je o obilježavanju istorijskog događaja od republičkog značaja, koje organizuje Odbor Vlade Republike Srpske za njegovanje tradicije oslobodilačkih ratova.
Proces koji je uzburkao evropsku javnost
Banjalučki Veleizdajnički proces vođen je od 1915. do 1916. godine protiv srpskih rodoljuba, u vrijeme kada su Bosanska Krajina i BiH bile pod okupacijom Austrougarske. Od ukupno 17 veleizdajničkih procesa u BiH, banjalučki je bio najveći i posebno je poznat po opsežnoj akciji borbe za pomilovanje 16 rodoljuba osuđenih na smrtnu kaznu, u čemu je važnu ulogu odigrao tadašnji španski kralj Alfonso Trinaesti.
Od Kompijenja do ulaska srpske vojske
Prvi svjetski rat okončan je potpisivanjem kapitulacije Njemačke u željezničkom vagonu u francuskom mjestu Kompijenj, 11. novembra 1918. godine. Ulazak srpske vojske u Banjaluku 21. novembra 1918. označio je slobodu za srpski narod sa ovih prostora nakon viševjekovnog ropstva pod Turcima, a potom i austrougarske vladavine od 1878. godine.
U Prvom svjetskom ratu poginulo je oko 1,3 miliona Srba, gotovo trećina stanovništva tadašnje Srbije.
