Penzija za djecu u Njemačkoj: Državne uplate za sigurniju starost mladih
U njemačkom parlamentu predstavljen je nacrt novog propisa prema kojem bi se uvela penzija za djecu, uz redovna mjesečna sredstva od deset evra koja bi savezne vlasti uplaćivale za svakog mladog stanovnika u dobi od šest do 18 godina. Ovaj prijedlog zakona o takozvanoj penziji za rani početak u Bundestagu je obrazložio savezni ministar finansija Lars Klingbajl, ističući namjeru da se stvori početna finansijska osnova za buduću starosnu penziju i omogući ravnopravnija materijalna perspektiva za sve mlade, bez obzira na ekonomski status njihovih porodica.
Računica složene kamate i dodatne uplate
Proračuni Vlade Njemačke pokazuju da bi se, zahvaljujuci mehanizmu složene kamate, isključivo od redovnih državnih davanja do navršene 65. godine života na računu moglo akumulirati oko 53.000 evra, što iznosi približno 103.000 KM. U slučaju da roditelji, bake ili djedovi odluče da svakog mjeseca dodaju još po 20 evra, odnosno oko 39 KM, krajnja ušteđevina mogla bi dostići sumu od 160.000 evra, to jest oko 313.000 KM.
Prikupljeni novac ulagao bi se na poseban investicioni račun. Nakon sticanja punoljetstva sa 18 godina, korisnik bi imao mogućnost da samostalno nastavi uplaćivanje sredstava, dok bi kompletna akumulirana suma, uvećana za državne podsticaje, bila dostupna za isplatu tek nakon navršene 65. godine. Kako bi se mladi od najranijeg uzrasta upoznali sa funkcionisanjem tržišta kapitala i investiranjem, tamošnja vlada planira da u drugom dijelu tekuće godine predstavi i posebnu strategiju finansijskog opismenjavanja.
Troškovi za budžet i dinamika primjene
Primjena ove socijalno-finansijske mjere koštala bi državni budžet Njemačke 198 miliona evra (oko 387 miliona KM) tokom 2027. godine. Projekcije ukazuju na to da bi se do 2030. godine godišnji izdaci popeli na 411 miliona evra, što predstavlja oko 803 miliona KM.
Predviđeno je da sistem podrške počne retroaktivno od 1. januara 2026. godine za sve mališane koji su rođeni 2020. godine ili kasnije. Počevši od 2027. godine, u program bi se svake godine po automatizmu uključivala nova generacija djece čim napuni šest godina života. Nakon obavljene prve rasprave među poslanicima, očekuje se da zakonska procedura i konačno usvajanje uslijede tokom jeseni, čime bi se stvorili uslovi za stupanje propisa na snagu sa početkom iduće godine.
Različiti stavovi poslaničkih grupa u Bundestagu
Inicijativa je naišla na podijeljena mišljenja na njemačkoj političkoj sceni. Vladajući demohrišćanski blok stranaka, koji čine CDU i CSU, podržao je zakonski prijedlog, ocjenjujući ga kao krupnu prekretnicu za jačanje investicione kulture po uzoru na države sa sjevera Evrope.
Nasuprot njima, kritike su uputile opozicione snage. Iz stranke Alternativa za Njemačku (AfD) poručuju da su ponuđeni iznosi skromni i nedovoljni, zahtijevajući izdvajanje od 100 evra mjesečno (oko 195 KM) od samog rođenja, ali isključivo za djecu sa njemačkim državljanstvom i prebivalištem u toj zemlji. S druge strane, stranka Zelenih ukazala je na nepravednost i diskriminaciju zbog toga što su djeca rođena prije 2020. godine sasvim izostavljena iz predloženog modela.
Sličan model planira se i u Austriji
Ovakve mjere privlače pažnju i u susjedstvu, pa tako i austrijske vlasti od 2027. godine namjeravaju da pokrenu program pod nazivom „Depozit za budućnost“. Prema tom planu, svako novorođenče dobilo bi jednokratan podsticaj od 500 evra (oko 977 KM), bez obzira na to čije državljanstvo posjeduje.
Međutim, i taj model u Austriji već trpi zamjerke da ide na ruku imućnijim porodicama koje imaju prostora za dodatna ulaganja. Pored toga, zvaničnici iz austrijskog ministarstva finansija skreću pažnju na pitanja stabilnog izvora finansiranja, ne isključujući ni opciju pomjeranja početka primjene.
