Nalaz vještaka u Lici: Kako je divlje odlagalište otpada zagadilo podzemne vode
Zvanični nalazi vještaka potvrdili su da je divlje odlagalište otpada u Divoselu kod Gospića prouzrokovalo zagađenje lokalnih podzemnih voda mikroplastikom, saopštila je hrvatska Kancelarija za suzbijanje korupcije i organizovanog kriminaliteta /USKOK/.
Zastrašujuće koncentracije mikroplastike u kršu
Stručni izvještaj koji je izradio Institut za vode „Josip Juraj Štrosmajer“ zasniva se na uzorcima uzetim sa tri tačke oko same lokacije otpada – uzvodno, neposredno uz deponiju, te nizvodno od nje. Analize su utvrdile drastične razlike u kvalitetu vode. Dok je uzorak vode koja tek dotiče do tog područja bio praktično čist, voda koja protiče ispod samog smetljišta nosi čak 89 odsto sve pronađene plastike. Nizvodno je izmjerena koncentracija od čak 737 mikrograma polistirena, odnosno stiropora po jednom litru, što je u prirodnom okruženju nezamislivo visok nivo.
U izvještaju je naglašeno da u čistim podzemnim tokovima takve materije uopšte ne bi smjelo biti. Umjesto toga, padavine u talasima ispiru ogromne količine plastičnih čestica kroz porozni lički krš. Spektroskopska analiza otkrila je da se u podzemnim slojevima ne nalazi samo usitnjeni stiropor, već i polietilen od koga se prave folije i vrećice, polipropilen, PET ambalaža, ali i politetrafluoretilen /PTFE/. Ovaj spoj, poznatiji kao teflon, pripada porodici perfluorisanih jedinjenja, takozvanih „vječnih hemikalija“ koje se u prirodi gotovo nikako ne razgrađuju.
Plastične čestice putuju bez otpora
Vještaci su takođe utvrdili da je specifična gustina plastike gotovo identična gustini vode, zbog čega se čestice uopšte ne talože na dnu, već ih podzemni tokovi nesmetano pronose kroz pukotine u kršu. Prema navodima medija, ovakav nalaz instituta predstavlja zvaničnu potvrdu dugogodišnjih upozorenja građana i ekoloških udruženja.
Desetine hiljada tona uvezenog otpada
Afera je dospjela u javnost u februaru prošle godine, kada su istražni organi pokrenuli akciju protiv preduzetnika Josipa Šinceka i njegovog preduzeća. Istraga je utvrdila da se na područje Like godinama dovozio otpad iz Italije i Slovenije pod izgovorom da služi kao sirovina za proizvodnju građevinskih blokova. Riječ je o čak 37.000 tona otpada koji je potom bez kontrole zakopavan i ostavljan na otvorenom u osjetljivom krškom pojasu.
Zbog ovog problema, više desetina građana okupilo se protekle subote u Zagrebu na protestu pod nazivom „Hodaj za Liku, hodaj za Hrvatsku“. Učesnici su zatražili hitnu sanaciju terena, utvrđivanje krivične odgovornosti svih uključenih i obustavu pretvaranja Like u deponiju opasnog otpada.
