Proglašena epidemija malih boginja u Boru: Ljekari upozoravaju na opasne komplikacije
Zvanično je proglašena epidemija malih boginja na području Bora, dok ljekari skreću pažnju na izuzetno visoku zaraznost ovog oboljenja koje može izazvati teške zdravstvene komplikacije, prvenstveno kod djece, trudnica i lica sa oslabljenim imunitetom.
Tri faze razvoja bolesti i simptomi
Gostujući u programu „Jutro na Prvoj“, pedijatar dr Vladica Petrović istakao je da su morbili veoma opasna, akutna i izrazito infektivna bolest koja se izuzetno lako prenosi, naročito među nevakcinisanim stanovništvom i djecom. Prema njegovim riječima, jedan inficirani pacijent može da prenese virus na 15 do 20 drugih lica, a uzročnik u zatvorenom prostoru ostaje prisutan satima nakon što zaražena osoba izađe.
Doktor Petrović je objasnio da period inkubacije traje oko 14 dana, nakon čega oboljenje prolazi kroz tri prepoznatljive faze. Tokom prve faze kod pacijenta se javlja visoka tjelesna temperatura koja prelazi i 40 stepeni, uz prisustvo suvog kašlja i pojačanog suzenja očiju. U drugoj fazi dolazi do pojave bjeličastih mrlja okruženih crvenim krugovima na sluzokoži usana, što predstavlja siguran znak ove bolesti. Treća faza obuhvata pojavu osipa koji se postepeno razvija po utvrđenom redoslijedu: prvo zahvata glavu i područje iza ušiju, a zatim se širi na vrat, trup i ekstremitete.
Opasne posljedice i značaj MMR vakcinacije
Ljekari naglašavaju da je pravovremena primjena MMR vakcine najefikasnija zaštita i ključni način za sprečavanje daljeg širenja zaraze. Stručnjaci podsjećaju da male boginje mogu prouzrokovati tešku kliničku sliku i komplikacije koje u pojedinim situacijama mogu imati i smrtni ishod.
Učestalost komplikacija veća je kod djece mlađe od pet godina, odraslih starijih od 20 godina, kao i kod pacijenata sa kompromitovanim imunološkim sistemom. Kao najčešće komplikacije navode se upala srednjeg uva (kod 6 do 8 na 100 oboljelih), upala pluća (kod 1 do 6 na 100 oboljelih) i zapaljenje mozga (kod jednog do dva pacijenta na 1.000 oboljelih). Takođe se može razviti i subakutni sklerozirajući panencefalitis, rijetka ali izuzetno teška kasna komplikacija koja nastupa nekoliko godina poslije preležane infekcije, pri čemu obolijevanje u najranijem uzrastu predstavlja značajan faktor rizika.
Epidemiološka slika u Srbiji
Na teritoriji Republike Srbije je od početka 2026. godine, zaključno sa 8. novembrom 2026. godine, evidentirano ukupno 27 slučajeva morbila. Tokom aprila zabilježen je jedan slučaj u Novom Pazaru, a u maju jedan u Beogradu, dok su tri slučaja registrovana na području nadležnosti Zavoda za javno zdravlje Kosovska Mitrovica tokom avgusta i septembra.
Od početka oktobra potvrđena su još 22 slučaja. Od tog broja, čak 18 je registrovano u okviru epidemije koja je za teritoriju grada Bora zvanično prijavljena 4. novembra 2026. godine, nakon što je 9. oktobra 2026. godine prvobitno bila prijavljena u naselju Sjever. Pored toga, dva slučaja su registrovana u Beogradu, jedan na području Zavoda za javno zdravlje Kosovska Mitrovica, te jedan u Požarevcu, gdje je obolio zdravstveni radnik koji je bio u kontaktu sa pacijentom iz Bora u tamošnjoj Opštoj bolnici.
